Posts Tagged ‘complot’

De paranoia van Leon de Winter

January 4, 2010

Een goede column van Willem Breedveld in de Trouw van 30 december vorig jaar, over de toegenomen populariteit van complot theorieën: 

“Om die reden weigeren burgers zich in te laten enten, want achter die vaccins zouden corrupte farmaceuten schuilgaan en een overheid die willens en wetens zwijgt over de bijwerkingen. Legio mensen ook volgden de klimaattop in Kopenhagen met de grootste scepsis, overtuigd als ze zijn dat de opwarming van de aarde een verzinsel is van milieuactivisten, wetenschappers en politici om arme burgers op te zadelen met draconische milieumaatregelen.

En om die observatie kracht bij te zetten schrijft Leon de Winter een paar dagen later in de Volkskrant:

“Maar voordat er talloze miljarden worden overgemaakt aan dictators in de derde wereld, en voordat groene bankiers als Al Gore, de klimaathypocriet wiens leefwijze net zoveel CO2 kost als een Afrikaanse stad, hun zakken gaan vullen en wij door apocalyptische groene activisten worden gedwongen als middeleeuwse kluizenaars te gaan leven, is het zaak de basis van de wetenschap rond het klimaat nog eens goed, en in het openbaar, met alle gegevens en de statistische hocuspocus die op de ‘rauwe’ data wordt losgelaten aan ons, het volk, te presenteren.”

Leon op z’n best (natuurlijk mag Al Gore niet ontbreken, en blijkbaar is klimaatverandering een verzinsel om de mensheid tot middeleeuwse kluizenaars te maken). En naar dat soort borrelpraat zouden we meer moeten luisteren? Kom nou! Je mag het best ergens mee oneens zijn, maar als elke bewijsvoering ontbreekt zal de wetenschap weinig boodschap aan jouw afwijkende mening hebben. En gelukkig maar. Het “wachten” is alleen tot dat besef ook in de media en de politiek doordringt.

Leon heeft blijkbaar wat op internet zitten surfen, waar naast goede informatie natuurlijk de grootst mogelijke onzin te vinden is. Het kaf van het koren scheiden is dan niet altijd eenvoudig. Breedveld drukt zich iets diplomatieker uit:

“Burgers zijn weliswaar een stuk mondiger geworden en dankzij de zegeningen van internet voelen zij zich ook heel wat mans, maar het lijkt wel of daarmee het wantrouwen in de overheid, in van oudsher vertrouwde instituten groter is geworden. Het oude vertrouwen heeft plaatsgemaakt voor een aan paranoia grenzend wantrouwen.

Het fascinerende van het geloof in complotten is dat ze onmogelijk te ontzenuwen zijn. Iedere tegenwerping wordt gezien als een truc van de complotteurs om ons op een dwaalspoor te zetten.”

“En het is waar: Het geloof in een complot maakt de wereld ook een stuk overzichtelijker. Desondanks blijft het een aanfluiting voor het verstand. Daarom, om met het motto van Kant te besluiten: sapere aude: mens durf te denken.”

Advertisements

Sceptici: Houd op met het verdraaien en misbruiken van de wetenschap

December 14, 2009

In de Volkskrant van zaterdag 12 december stond een heel goed artikel van Martijn van Calmthout, chef wetenschap, te lezen hier. De beste passages heb ik hieronder samengevat.

“De meeste klimaatsceptici reageren steevast verontwaardigd op suggesties dat ze in feite politiek gemotiveerd zijn. Ze hangen liever de wetenschapper uit. Het wordt tijd dat ze daarmee ophouden, en dat eindelijk wordt erkend dat het klimaatdossier vooral een politiek dossier is.“

PVV-er Richard de Mos ging tekeer tegen de wetenschap bij Pauw en Witteman, en probeerde het doen voorkomen alsof de gestolen emails de hele wetenschappelijke bewijsvoering op losse schroeven zette. Net als de meeste andere “sceptici” probeert hij het ook doen voorkomen alsof hij op wetenschappelijke gronden argumenteert. Maar daar is zijn optreden wat al te doorzichtig voor.

“Voor de beter geïnformeerde televisiekijker waren zijn interventies vooral een bloemlezing uit het rijke en overbekende oeuvre van de klimaatsceptici. Het wordt niet warmer, er is wel meer CO2, dus kan dat de oorzaak van klimaatverandering niet zijn. De zeespiegel stijgt niet. Al Gore is een leugenaar die in zijn film beweert dat heel Nederland onderloopt. De grafiek van het vroegere klimaat is een vervalsing. En van zure regen hebben we uiteindelijk ook nooit meer iets vernomen. En dat wist de wetenschap ook zo zeker. Nou dan.”

Het wordt wel warmer: De jaren 2000 – 2009 zijn warmer dan de het decennium ervoor, en dat was weer warmer dan de 10 jaar daarvoor.
De zeespiegel stijgt (en sneller dan de modellen hadden voorspeld)
– Al Gore moet blijkbaar altijd even worden genoemd. De pot verwijt de ketel.
Van vervalsing is geen sprake
– Het zure regen probleem hebben we grotendeels opgelost door goed naar de wetenschap te luisteren en maatregelen te nemen.

“De enige serieuze interventie die de redactie van het programma via het oortje van Jeroen Pauw tussen het gekijf door wist te wringen, was wel een goeie: wat, meneer De Mos, zou het belang van de klimaatalarmisten kunnen zijn om iedereen de stuipen op het lijf te jagen, desnoods door glashard te liegen?”

Goeie vraag. Het antwoord van de Mos:

Eenvoudig, zei de PVV’er na enkele valse starts. Er is een paar jaar geleden afgesproken dat het warmer moet worden om gewone belastingbetalers in de tang te nemen. Onder aanvoering, uiteraard, van Samsons eigen PvdA. Dat was gek genoeg een bevrijdend moment in de historie van het Nederlandse klimaatdebat. Jarenlang al hebben klimaatsceptici ook hier van zich doen horen, (…) maar daar was het wapen niet de ideologie. Daar was het wapen de wetenschap. Of het moest er op lijken. (…)

De enige momenten dat het klimaatdebat echt politiek werd, was als het ging over de motieven van de klimaatsceptici. (…) Zeker in de begintijd waren de steenkoolindustrie en oliemaatschappij Exxon Mobile belangrijke financiers van tegengeluid tegen de wetenschap die almaar alarm sloeg over klimaat en de uitstoot van CO2.

Daarbij, toonde Amerikaanse onderzoeksjournalist Chris Mooney in zijn boek The Republican War on Science aan, werden tactieken ingezet die decennia eerder door de tabaksindustrie waren gebruikt om wetgeving tegen (mee)roken te frustreren. ‘Twijfel is ons product’, aldus een memo van een betrokken pr-bureau, dat adviseerde deskundigen met afwijkende opvattingen te helpen met het krijgen van publiciteit.

De Nederlandse klimaatsceptici spelen sinds jaar en dag de kaart van de wankele klimaatwetenschap. (…) In de media doet het idee van tegenstand tegen de arrogante wetenschap het goed. Iemand als Labohm klaagt weliswaar stelselmatig dat de kranten en media hem doodzwijgen. Maar in de praktijk hebben hij en zijn medestanders weinig te klagen. Sterker: ze krijgen geregeld de ruimte om tegenwerpingen te publiceren die in eerdere wetenschappelijke discussies al hoog en breed zijn weerlegd. Zo secuur volgen veel media de klimaatwetenschap namelijk ook niet.

De meeste krantenlezers en televisiekijkers maken uit hun optredens tenminste op dat er ook binnen de wetenschap andere opvattingen bestaan over het broeikasverhaal. In die zin is de strategie van de klimaatsceptici bijna geslaagd te noemen. Op zich hebben sceptische interventies zelden tot iets wezenlijks in de klimaatwetenschap geleid.

Maar de route via de wetenschap is een slimme. Die ondermijnt het vertrouwen in de gevestigde inzichten, en komt ook nog eens objectiever over dan zuiver ideologische bezwaren tegen klimaatmaatregelen die geld kosten of individuele vrijheden aantasten. (…)

Op zich is de wetenschap ervan simpel: meer CO2 warmt de aarde op. Het gaat erom of daar wat aan te doen valt, hoe dan en wie er betaalt voor wat er gebeuren moet. Dat is politiek. Daar botsen ideologieën. Daar gaat het om keuzes over solidariteit, over technologie en landsinrichting, kosten.

Het is wel zo helder als populisten als PVV’er De Mos zich nu openlijk in het klimaatdebat manifesteren: tegen de bemoeizucht van de klimaatmaffia, niet meer of minder. Minister Cramer zei donderdag in de Tweede Kamer dat de politiek zich geen oordeel over de wetenschap moet aanmeten. Dat kan nog sterker: laat de quasiwetenschappelijke klimaatsceptici eindelijk eens gewoon zeggen waar ze politiek staan.

Dat scheelt een hoop tijd, gehannes en verwarring.

Naschrift: Er klopt iets niet aan het plaatje dat twee politici over een wetenschappelijk onderwerp debatteren. Ligt het nou aan mij, of zou het niet logischer zijn dat de politici de uitgekrisalliseerde wetenschappelijk kennis aannemen, en op basis daarvan debatteren over de vraag wat er dan gedaan moet worden? De wetenschappers bedrijven wetenschap; de politici bedrijven politiek. Over politiek kan iedereen een mening hebben; over wetenschap is dat veel minder het geval. Daar draait het om feiten en verklaringen.


%d bloggers like this: