McIntyre’s concerted efforts to derail the science and harass scientists

February 9, 2010 by Bart

What would you do if you were confronted with a group who will go through great lengths to find something -no matter how small- that they can twist and use against you? It will naturally make you very careful, and defensive perhaps. I empathize with not wanting to cooperate with people like that.

Indeed, in some of the stolen emails, CRU scientists sounded extremely frustrated with the many ‘Freedom of Information’ (FoI) requests they were getting, from exactly the kind of people as described above. Self appointed “auditor” of climate science Steve McIntyre asked his blog readers to participate:

Steve McIntyre                       Posted Jul 24, 2009 at 10:59 AM

I suggest that interested readers can participate by choosing 5 countries and sending the following FOI request to (…)

Now someone’s view of this situation entirely depends from what angle they look at it. McIntyre and his fans take the view that their repeated requests to “free the data” were being stonewalled, so they presumably felt that it was ok to increase the pressure this way. Even when acknowledging that more openness in science is a laudable goal, the way he’s going about it is entirely counterproductive and low.

Scientists and their supporters however view McIntyre’s tactics as pure sabotage. He doesn’t seem interested in furthering the science, but rather in attempting to shoot holes in work that is supportive of the scientific consensus, and then blowing it up way out of proportion to the significance of his finding (if at all correct). He also frequently engages in character assassination, insinuating fraud, scientific misconduct and manipulation on the part of scientists. There’s no need to back up such accusations; a verbose writing style and an uncritical audience who love every word that slams climate scientists does the job very nicely. The echo chamber on the internet does the rest.

This has the all the marks of the FOI law being abused to harass scientists. From the Times Online:

Over a matter of days, CRU received 40 similar FoI requests. Each applicant asked for data from five different countries, 200 in all, which would have been a daunting task even for someone with nothing else to do.

Jones admitted poor judgment in handling those FoI requests: In an angry private email he wrote that he would rather delete data than provide them to McIntyre. In the context of being the target of what amounts to a ‘denial of service’ attack, I empathize with his frustration. Of course, deleting data would be extremely stupid, and AFAIK, he nor anybody else has done so. But who has never said (or written in email) something in anger, that in hindsight was uncalled for?

Hunting season on scientists seems open, and it’s a disgrace.

See also Eli Rabett. DeepClimate provides a detailed look into McIntyre’s history.

Moet de deur open voor “sceptici”?

February 8, 2010 by Bart

Het jachtseizoen op de klimaatwetenschap is losgebarsten. Enkele fouten die zijn ontdekt in de IPCC rapportage over (regionale) effecten van klimaatverandering worden misbruikt alsof ze het hele fundament onder de klimaatwetenschap onderuit halen. Men vergeet blijkbaar dat een huis niet gaat wankelen als er 4 bakstenen een beetje los zitten.

Niet alleen wordt de baby met het badwater weggegooid; velen vergeten dat er überhaupt een baby in het bad zit. Bovendien hebben de ontdekte fouten helemaal niets te maken met de geobserveerde opwarming of met de aanwijzingen voor de menselijke hand daarin.

Toch hoor je politici (en niet alleen de ultra–rechtse deze keer) regelmatig zeggen dat er ineens serieuze vraagtekens gezet moeten worden bij de ernst van het probleem. Er wordt zelfs de aantijging gedaan (RTL journaal 7 februari) dat wetenschappers de zaak bewust overdrijven om de politiek onder druk te zetten. Dat is in tegenspraak met de feiten (in het hoofdrapport en in de samenvatting voor beleidsmakers staat wel correct wat de kennis over gletsjersmelt is bijvoorbeeld), en is waarschijnlijk gebaseerd op een fabeltje dat de wereld is ingebracht door een conservatieve journalist. Wel is het in lijn met de heksenjacht waar blijkbaar politiek gewin uit te halen valt.

Voor alle duidelijkheid: Sommigen van de fouten (bv de 2035 claim) zijn absoluut laakbaar. Anderen zijn meer van het type slordig, maar onvermijdelijk dat er ergens in 3000 pagina’s een dergelijke fout staat (bv over het gedeelte van Nederland dat onder de huidige zeespiegel ligt). De procedures moeten in het vervolg beter worden gevolgd, of waar nodig aangescherpt; het IPCC moet hier zeker lering uit trekken.

Er zijn ook geluiden (niet in het minst van Diederik Samsom) dat de deur naar “sceptici” open moet. Over politieke opties, bijvoorbeeld op het gebied van energiepolitiek, verschillen de meningen. En verschillende meningen moeten natuurlijk gehoord worden. Maar dan moeten wetenschappelijk aantoonbare onwaarheden wel achterwege worden gelaten. Echter, veel “sceptici” laten zich door feiten niet van de wijs brengen: Hun mening lijkt zo vast te staan als een huis. Mensen die allang ontkrachte argumenten maar blijven herhalen, en basale fysische kennis aan hun laars lappen, daar hoeft de wetenschap toch niet naar te luisteren?

De wetenschappelijke deur is echter nooit dicht geweest. Als je iets van wetenschappelijke aard te melden hebt, staan de wetenschappelijke fora daar heus voor open. Maar dan moet het wel deugdelijk onderbouwd zijn, en ingebed in een wetenschappelijke context, en alle aanwijzingen in ogenschouw nemend. Het is natuurlijk erg gemakkelijk om te zeuren dat je wordt buitengesloten, terwijl je in werkelijkheid niet aan de basale criteria van de wetenschap voldoet.

In de media is het zelfs andersom: “Sceptici” krijgen een megafoon aangeboden (zeker bij de Telegraaf). Een (wannabe) wetenschapper die z’n eigen stem graag hoort doet er slim aan om een heel “sceptisch” stemgeluid te laten horen: Allerlei media deuren gaan er voor je open.

Samsom werd geciteerd in de Volkskrant:

“Die deur moet wel open. Dat betekent dan ook dat klimaatsceptici het wetenschappelijke bouwwerk moeten gebruiken. Ook hun stelling, de opwarming van de aarde komt niet door de mens, moet worden getoetst. Want er is een verschil tussen serieuze klimaatsceptici en alleen maar boe roepen.”

Onder die voorwaarde mag de deur natuurlijk open, en is hij eigenlijk nooit dicht geweest. Kom binnen! (en gedraag je een beetje fatsoenlijk)

De staat van het klimaat 2009

February 6, 2010 by Bart

De perikelen omtrent het IPCC ten spijt, gaat klimaatverandering gewoon door. De staat van het klimaat geeft een actueel overzicht:

- De mondiale broeikasgasemissies blijven stijgen.

- Het eerste decennium van de 21e eeuw is het warmste tijdvak van tien jaar sinds het begin van de temperatuurmetingen.

- De zomerse zeeijsbedekking in het Noordpoolgebied is de laatste jaren sneller geslonken dan op basis van de projecties van het IPCC in 2007 verwacht werd.

- Het ijs op Groenland en Antarctica smelt sneller dan door het IPCC werd aangenomen.

- Verder neemt de fractie van de CO2-emissies die wordt vastgelegd in biosfeer en de oceaan af. (Daar verschillen de meningen over)

- Vanuit de astrofysica komen steeds meer signalen van een langdurige periode met minimale zonneactiviteit

Dat laatste kreeg alle aandacht in het NOS journaal. (Waarom horen we zo weinig over het smelten op Groenland en Antarctica?) Het huidige zonne-minimum duurt erg lang; dat heeft waarschijnlijk een temperende invloed op de globale temperatuur. Als de zon inderdaad relatief “stil” blijft de komende jaren/decennia kan dat de temperatuursverhoging als gevolg van stijgende broeikasgasconcentraties temperen.

Dat is dan een “natuurlijke meevaller”, maar het betekent ook dat als de zon naar haar “normale staat” terugkeert, de opwarming dubbel en dwars terugkomt (door een combinatie van een natuurlijke en menselijke “tegenvaller”). Terwijl we ons dan misschien veilig achten, omdat de opwarming niet zo sterk is geweest. Dat is een uiterst gevaarlijke situatie, te meer daar de “sceptici” er garen bij kunnen spinnen om het publiek een vals gevoel van veiligheid te geven. Zeker gezien het huidige politieke klimaat.

Telegraaf lezers stemmen over het klimaat

February 3, 2010 by Bart

Telegraaf lezers konden stemmen over de rol van de mens in de opwarming van de aarde. Weinig verrassend denkt de meerderheid dat die rol “te verwaarlozen” is. (Dat heeft vast iets te maken met de manier waarop de Telegraaf over het onderwerp schrijft.)

De volgende prachtige quote van een stemmer wil ik u niet onthouden:

“Tienduizenden jaren geleden was hier de ijstijd. Het is dus een natuurlijk verschijnsel dat de aarde opwarmt, zeker nu er miljarden inwoners meer rondlopen.”

Over interne consistentie gesproken!

Maar ook afgezien van die miljarden inwoners wil het feit dat het klimaat in het verre verleden ook veranderd is helemaal niet zeggen dat menselijke activiteit er geen invloed op kan hebben. Zeker niet als je in aanmerking neemt dat wij hetzelfde gas uitstoten dat in het verleden op een natuurlijke manier aan klimaatverandering bijdroeg.

Een brandenstichter kan zichzelf ook niet zomaar vrij pleiten door te wijzen op het feit dat bosbranden altijd al van nature hebben plaatsgevonden.

Waar zouden ze volgende week over gaan stemmen? Misschien over de gezondheidsrisico’s van roken? Of toch over bosbranden? Stemmen is leuk, maar uiteindelijk beslist de natuur natuurlijk. Laten we eens gaan luisteren wat zij te zeggen heeft.

Glaciers are retreating, but won’t be gone in 2035

January 28, 2010 by Bart

(Nederlandse versie hier)

In the latest IPCC report the claim was made that the Himalayan glaciers would very likely be gone by 2035, if present rates of warming continued. That is not the case. The source for this statement was a WWF report, which in turn relied on a report from the International Commission on Snow and Ice (ICSI). This report however mentioned the year 2350, which was mistakenly taken over as 2035 in the WWF (and subsequently the IPCC) report. I.e. the IPCC used a secondary source, apparently without checking the primary source. Even then, the year 2350 is only based on extrapolation and is not strongly supported, as William Connolley points out.

This is absolutely wrong, and much more problematic than the whole stolen emails-affair. This statement should not have made it through the rigorous review process that IPCC reports undergo. It appeared in the working group 2 report, about effects of climate change. The scientific basis for this field (and apparently also the level of review) is not as strong as that for working group 1, about the physical workings of the climate system.

It doesn’t mean that everything is fine with the glaciers. The vast majority of glaciers worldwide are retreating, just not suddenly 25 times as fast as they did in the previous 40 years. The scientific basis of how and why the climate is changing (i.e. the topic of working group 1) has not been tarnished, despite claims to the contrary from the usual suspects. However, the chance of such a blunder occurring again should of course be absolutely minimized.

One of the Indian scientists involved, Murari Lal, has been falsely cited as having put the 2035 number in the report for political purposes; a quick check with him personally revealed that he didn’t. This kind of witch-hunt seems to have become the norm in climate science reporting, a very sad state of affairs.

See also the reaction of the IPCC, RealClimate and several other bloggers (SkepticalScience, Stoat, Deltoid, and a detailed account by Nielsen-Gammon and ClimateScienceWatch) and a good presentation about changes in glaciers, with on page 40 the context of the erroneous 2035-statement.

Update: More good posts at MoD, Deltoid

Gletsjers slinken, maar niet zó snel

January 22, 2010 by Bart

(English version here)

In het laatste IPCC rapport stond de bewering dat de Himalaya-gletsjers in 2035 heel waarschijnlijk verdwenen zijn. Dat klopt niet. Als bron werd een WNF rapport aangehaald, dat wederom een ander, meer vooraanstaand rapport aanhaalde (van de International Commission on Snow and Ice, ICSI). Volgens het ICSI rapport zouden de gletsjers in 2350 (bijna) verdwenen zijn, maar in het WNF rapport werd dit 2035 (waarschijnlijk een typefout, tenzij je van complottheorieën houdt). Oftewel, het IPCC rapport ging af op een secundaire bron, blijkbaar zonder de primaire bron te checken. Het jaar 2350 is trouwens puur gebaseerd op extrapolatie en kan daarmee ook niet als degelijk onderbouwd worden beschouwd.

Dit is absoluut fout, en in feite veel schadelijker voor de geloofwaardigheid van het IPCC dan de hele email–affaire. Deze bewering zou niet door de grondige review die IPCC rapporten ondergaan hebben moeten komen. Het stond in het rapport van werkgroep 2, over effecten van klimaatverandering, en de wetenschappelijke basis van dit onderzoeksveld (en blijkbaar ook de mate van review) is niet zo sterk als dat voor werkgroep 1, over de fysische werking van het klimaatsysteem.

Hieruit moet niet de conclusie worden getrokken dat alles koek en ei is met de gletsjers. Ze zijn zich wel degelijk aan het terugtrekken, alleen niet plotseling 25 keer zo snel als de afgelopen 40 jaar het geval was. De wetenschappelijke basis van hoe en waarom klimaatverandering plaatsvindt (waar werkgroep 1 zich mee bezig houdt) wordt hierdoor niet aangetast. Wel is het natuurlijk zaak dat de kans op herhaling van een dergelijke slip tot een absoluut minimum wordt beperkt.

Zie ook een reactie van het IPCC, RealClimate en diverse andere bloggers (SkepticalScience, Stoat, Deltoid, en een gedetailleerde analyse van Nielsen-Gammon) en een presentatie over veranderingen in gletsjers, met op pagina 40 kort de context van de gewraakte 2035-bewering toegelicht.

A quick ‘n dirty guide to falsifying AGW

January 6, 2010 by Bart

(Nederlandse versie hier)

Have you ever heard of Newton’s theory of gravity? Well, it’s all made-up nonsense. You’ve been fooled.

The reasoning goes as follows:

  1. According to the theory of gravity, objects should fall to the Earth’ surface.
  2. That bird in the sky remains there, without falling.
  3. Theory of gravity is wrong.

This reasoning bears a lot of resemblance to the following, equally strong reasoning that falsifies the theory of anthropogenic global warming (AGW):

  1. According to AGW, CO2 controls the climate.
  2. For the past 10 years, global temperature remained more or less steady whereas CO2 levels went up.
  3. AGW theory is wrong.

Voila, problem solved. If only it were that simple…

What’s wrong with these arguments? They sound so logical at first sight.

  1. The theory to be falsified has been oversimplified. (There are more forces than only gravity; there are more factors influencing climate than only CO2).
  2. The observation has been oversimplified. (The bird has wings which can be used to exert an upward force; the expected trend in temperature does not necessarily rise above the expected level of yearly variability over the course of a decade).
  3. Therefore the conclusion does not hold. 

It appears that a lot of “skeptics” start with their desired conclusion and work back to which part-observations and simplifications are needed to get there. I prefer not to fall either, but the fact is, observing a bird in the sky doesn’t disprove gravity. Whether we want to or not, we’ll have to learn through falling and getting up.

Update: Gravity has apparently been shown to be a hoax based on Newton’s private correspondence being released.

Falsificatie van klimaatverandering

January 6, 2010 by Bart

(English version here)

Heeft u wel eens gehoord van Newton’s theorie over zwaartekracht? Nu wel; daar klopt helemaal niets van. U bent voor de gek gehouden.

De redenering is als volgt:

  1. Volgens de theorie van de zwaartekracht valt een voorwerp dat men laat vallen naar beneden.
  2. Die vogel in de lucht blijft daar maar lekker rondzweven, zonder te vallen.
  3. De theorie van de zwaartekracht klopt niet.

Deze ijzersterke redenering heeft veel overeenkomsten met de volgende, al even sterke redenering:

  1. Volgens de klimaatwetenschap is de temperatuur alleen maar afhankelijk van CO2.
  2. De afgelopen 10 jaar ging CO2 omhoog en bleef de temperatuur min of meer constant.
  3. De theorie van klimaatverandering klopt niet.

Voila, probleem opgelost. Was het maar zo simpel…

Maar waar lopen de argumentaties nu spaak? Het klinkt vrij logisch als je het zo hoort. De problemen in beide redeneringen zijn als volgt:

  1. Versimpeling van de theorie (er zijn meer krachten dan alleen zwaartekracht; er zijn meer factoren die het klimaat kunnen beïnvloeden dan alleen CO2).
  2. Versimpeling van de observatie (de vogel heeft vleugels waarmee hij zich omhoog kan stuwen; er is veel variabiliteit in jaarlijkse temperatuur, en een eventuele trend stijgt daar niet persé zichtbaar boven uit over een periode van 10 jaar).
  3. Combinatie leidt tot een foutieve conclusie.

In werkelijkheid lijken veel “sceptici” vanuit de beoogde conclusie terug te redeneren naar welke deelobservaties en aannames daartoe nodig zijn. Hans Labohm is hiervan een sprekend voorbeeld. Laat u niet voor de gek houden. Ik val ook liever niet, maar het zien vliegen van een vogel is geen bewijs voor het niet bestaan van zwaartekracht. Met vallen en opstaan zullen we het leren, of we nu willen of niet.

VVD vertrouwt de winter niet

January 6, 2010 by Bart

In de Telegraaf van 6 januari:

De VVD wil onafhankelijk onderzoek naar de opwarming van de aarde, nu ons land al weken in de ban is van de vrieskou. “We moeten weten hoe het echt zit, zeker met dit weer”, aldus VVD-Kamerlid Neppérus.

Geachte mevrouw Neppérus: Het fenomeen waar u op doelt heet ook wel “winter”. Ook tijdens klimaatverandering zullen de seizoenen nog steeds optreden en blijft ook het “weer” bestaan, met uitschieters naar boven en naar beneden. Als u schoolgaande kinderen heeft, leen dan even hun aardrijkskundeboek. Daarin wordt het verschil tussen weer en klimaat haarfijn uitgelegd.

De Winter vertrouw ik voor geen meter, maar om daarom ook het bestaan van winter in twijfel te trekken gaat wel erg ver.

De paranoia van Leon de Winter

January 4, 2010 by Bart

Een goede column van Willem Breedveld in de Trouw van 30 december vorig jaar, over de toegenomen populariteit van complot theorieën: 

“Om die reden weigeren burgers zich in te laten enten, want achter die vaccins zouden corrupte farmaceuten schuilgaan en een overheid die willens en wetens zwijgt over de bijwerkingen. Legio mensen ook volgden de klimaattop in Kopenhagen met de grootste scepsis, overtuigd als ze zijn dat de opwarming van de aarde een verzinsel is van milieuactivisten, wetenschappers en politici om arme burgers op te zadelen met draconische milieumaatregelen.

En om die observatie kracht bij te zetten schrijft Leon de Winter een paar dagen later in de Volkskrant:

“Maar voordat er talloze miljarden worden overgemaakt aan dictators in de derde wereld, en voordat groene bankiers als Al Gore, de klimaathypocriet wiens leefwijze net zoveel CO2 kost als een Afrikaanse stad, hun zakken gaan vullen en wij door apocalyptische groene activisten worden gedwongen als middeleeuwse kluizenaars te gaan leven, is het zaak de basis van de wetenschap rond het klimaat nog eens goed, en in het openbaar, met alle gegevens en de statistische hocuspocus die op de ‘rauwe’ data wordt losgelaten aan ons, het volk, te presenteren.”

Leon op z’n best (natuurlijk mag Al Gore niet ontbreken, en blijkbaar is klimaatverandering een verzinsel om de mensheid tot middeleeuwse kluizenaars te maken). En naar dat soort borrelpraat zouden we meer moeten luisteren? Kom nou! Je mag het best ergens mee oneens zijn, maar als elke bewijsvoering ontbreekt zal de wetenschap weinig boodschap aan jouw afwijkende mening hebben. En gelukkig maar. Het “wachten” is alleen tot dat besef ook in de media en de politiek doordringt.

Leon heeft blijkbaar wat op internet zitten surfen, waar naast goede informatie natuurlijk de grootst mogelijke onzin te vinden is. Het kaf van het koren scheiden is dan niet altijd eenvoudig. Breedveld drukt zich iets diplomatieker uit:

“Burgers zijn weliswaar een stuk mondiger geworden en dankzij de zegeningen van internet voelen zij zich ook heel wat mans, maar het lijkt wel of daarmee het wantrouwen in de overheid, in van oudsher vertrouwde instituten groter is geworden. Het oude vertrouwen heeft plaatsgemaakt voor een aan paranoia grenzend wantrouwen.

Het fascinerende van het geloof in complotten is dat ze onmogelijk te ontzenuwen zijn. Iedere tegenwerping wordt gezien als een truc van de complotteurs om ons op een dwaalspoor te zetten.”

“En het is waar: Het geloof in een complot maakt de wereld ook een stuk overzichtelijker. Desondanks blijft het een aanfluiting voor het verstand. Daarom, om met het motto van Kant te besluiten: sapere aude: mens durf te denken.”